
Co łączy przemysł motoryzacyjny, zarządzanie i rozwój zrównoważony? PLM! Innymi słowy, strategiczne podejście znane jako product lifecycle management, czyli zarządzanie cyklem życia produktu. W MakoLab rozumiemy to dosłownie – jako zarządzanie procesem, który zaczyna się od zamówienia na konkretny produkt i jego późniejszej produkcji, przechodząc następnie do etapu sprzedaży i dostawy, a potem do monitorowania produktu w użyciu. Obejmuje to również remarketing, usprawniający proces przygotowania pojazdu do odsprzedaży i dający mu nowe życie.
Zarządzanie cyklem życia produktu, czyli PLM, integruje ludzi, procesy, dane i technologie. Ma na celu zarządzanie informacjami i procesami związanymi z produktem od fazy koncepcyjnej, poprzez jego projektowanie i produkcję, aż do użytkowania i wycofania z eksploatacji. PLM umożliwia optymalizację współpracy w zespole, redukcję kosztów i skrócenie czasu wprowadzenia produktu na rynek, jednocześnie podnosząc jakość i wynosząc innowacyjność na nowy poziom.
PLM wyewoluował w wyniku dynamicznych zmian, jakie zaszły w przemyśle i technologii od wprowadzenia oprogramowania CAD w latach osiemdziesiątych ubiegłego wieku. Na początek, CAD zrewolucjonizował procesy projektowe, eliminując potrzebę korzystania ze stołów kreślarskich. Jednocześnie jednak przyniósł nowe wyzwania związane z zarządzaniem, dystrybucją i ponownym wykorzystaniem plików CAD. Aby rozwiązać te problemy, opracowano zarządzanie danymi produktu (PDM). W latach dziewięćdziesiątych początkowo skupiano się na zarządzaniu plikami CAD i innymi dokumentami. Następnie uwaga przeniosła się na zarządzanie strukturą produktu, czyli zestawieniami materiałowymi (BOM), oraz procesami zmian inżynieryjnych.
Z biegiem lat, w obliczu globalizacji, outsourcingu i presji na skrócenie czasu wprowadzania produktów na rynek, konieczność rozszerzenia zastosowania PDM stała się oczywista. W latach dziewięćdziesiątych powstały pierwsze rozwiązania PLM, integrujące dodatkowe funkcje związane z jakością, produkcją, zgodnością z przepisami i kosztami. Z czasem, zwłaszcza po roku 2000, PLM ewoluował, zyskując możliwości zarządzania innowacjami i wymaganiami, a także lepsze połączenia z procesami produkcyjnymi i łańcuchami dostaw. Firmy zaczęły dostrzegać potrzebę integracji najnowszych technologii, takich jak chmura, Internet rzeczy (IoT) oraz inicjatywy Przemysłu 4.0. To z kolei doprowadziło do przekształcenia PLM w platformy innowacji produktowych, wspierające transformację cyfrową i najnowocześniejsze podejścia do projektowania i produkcji.
Poniższy wykres przedstawia proces ewolucji, w którym PLM przeszedł od prostego zarządzania danymi produktu do wszechstronnego wsparcia innowacji w procesach projektowych, w miarę jak rosną oczekiwania rynku.

Digitalizacja procesów biznesowych ma ogromny wpływ na rozwój PLM. W miarę jak technologia stale się rozwija, a dane są zbierane z wielu różnych źródeł, PLM stał się kluczowym narzędziem umożliwiającym organizacjom wykorzystanie wszystkich tych informacji do optymalizacji swoich procesów. Wykorzystanie technologii chmurowych, zaawansowanej analityki oraz sztucznej inteligencji sprawia, że firmy są w stanie lepiej prognozować trendy. Przyczynia się to do bardziej zrównoważonego rozwoju produktów oraz wyższej efektywności operacyjnej.
Na początek warto spojrzeć na firmę z perspektywy technologicznej i odpowiedzieć na pytanie, czy wdrożenie PLM jest wykonalne z punktu widzenia oprogramowania, sprzętu oraz możliwości wizualizacji danych — nie tylko na potrzeby strategicznych procesów projektowych, serwisowych i produkcyjnych, ale również ich dystrybucji.
Ta wstępna „kontrola technologiczna” powinna również obejmować analizę wymaganych w systemie poziomów zarządzania i dostępu. Firmy, które koncentrują się na zachowaniu danych o produkcie na przestrzeni całego cyklu życia, mają możliwość zaoszczędzenia czasu i maksymalizacji wartości informacji przechowywanych w tych strategicznych systemach.
W kontekście PLM cyfrowy bliźniak to zaawansowane narzędzie umożliwiające precyzyjne odwzorowanie wirtualne fizycznych produktów i ich procesów. Wykorzystując technologie takie jak IoT oraz analizę danych w czasie rzeczywistym, cyfrowy bliźniak monitoruje każdy etap cyklu życia produktu — od etapu koncepcyjnego i projektowego, przez produkcję, aż po użytkowanie i utrzymanie. W przemyśle motoryzacyjnym, na przykład, cyfrowe bliźniaki komponentów takich jak silniki mogą zbierać dane o ich działaniu, umożliwiając inżynierom natychmiastową identyfikację problemów i opracowywanie usprawnień. Integracja cyfrowego bliźniaka z systemami PLM umożliwia przeprowadzanie symulacji, co stanowi doskonałe wsparcie procesów decyzyjnych, prognozowania awarii i planowania utrzymania. To z kolei prowadzi do zwiększenia efektywności produkcji i minimalizacji kosztów. Jest to podejście, które oznacza, że firmy mogą nie tylko optymalizować istniejące procesy, ale również rozwijać innowacyjne rozwiązania w zakresie tworzenia i zarządzania produktami.
Digital thread to koncepcja odnosząca się do integracji danych i informacji o produkcie na przestrzeni całego jego cyklu życia, tworząca ciągły, spójny i jednolity przepływ informacji pomiędzy poszczególnymi etapami oraz zaangażowanymi zespołami. Ma to szczególne znaczenie w kontekście nowoczesnych praktyk związanych z PLM.
Jak digital thread wiąże się z PLM? Oto jak:
1. Integracja danych. Digital thread łączy różnego rodzaju źródła danych, ułatwiając płynny dostęp do informacji – od etapu koncepcyjnej klasyfikacji produktu, poprzez jego projektowanie i produkcję, aż po obsługę posprzedażową. Wdrożenie systemu PLM w organizacji pozwala lepiej zarządzać tym przepływem informacji.
2. Zwiększona przejrzystość. Digital thread oznacza, że każda zainteresowana strona ma dostęp do aktualnych informacji o produkcie. Zwiększa to przejrzystość i upraszcza proces podejmowania decyzji w czasie rzeczywistym.
3. Zarządzanie zmianą. Digital thread wspiera zarządzanie zmianą w ramach projektu, umożliwiając zespołom śledzenie i dokumentowanie każdej modyfikacji oraz jej wpływu na produkt na poszczególnych etapach cyklu życia.
4. Większa efektywność. Integracja digital thread i PLM zwiększa efektywność operacyjną, umożliwiając identyfikowanie problemów w czasie rzeczywistym i łatwiejsze ich rozwiązywanie. Może to prowadzić do szybszego rozwoju produktu i skrócenia czasu jego wprowadzenia na rynek.
5. Innowacyjność i rozwój. Pełny przegląd danych na każdym etapie oznacza, że zespoły mogą lepiej identyfikować możliwości innowacji oraz szybciej i skuteczniej wdrażać nowe pomysły.
Podsumowując, digital thread i PLM są ze sobą ściśle powiązane, a ich integracja może znacząco usprawnić procesy projektowania, produkcji i zarządzania cyklem życia produktu. Dzięki temu firmy mogą lepiej dostosowywać się do zmieniających się wymagań rynku i zwiększać swoją konkurencyjność.
Na PLM we współczesnym świecie czeka mnóstwo wyzwań. Należą do nich rosnąca konkurencja, coraz większe wymagania w zakresie personalizacji produktów oraz konieczność dostosowywania się do zmieniających się przepisów i regulacji. Uwarunkowania te wymagają struktury PLM, która jest jednocześnie elastyczna i wszechstronna. Powinna ona umożliwiać integrację systemów PLM z innymi narzędziami, takimi jak systemy planowania zasobów przedsiębiorstwa (ERP) oraz zarządzania relacjami z klientami (CRM), co pozwala zoptymalizować cały proces – od koncepcji, przez produkcję, aż po sprzedaż.
Zrównoważony rozwój systematycznie zyskuje na znaczeniu w kontekście projektowania i produkcji. PLM odgrywa kluczową rolę we wdrażaniu praktyk zrównoważonego rozwoju, umożliwiając firmom lepsze monitorowanie cykli życia produktów, ograniczanie ilości odpadów oraz efektywniejsze wykorzystanie zasobów. Analiza danych pozwala organizacjom podejmować decyzje bardziej przyjazne środowisku, co wpływa nie tylko na ich reputację, ale również spełnia oczekiwania świadomych ekologicznie konsumentów.
Wdrożenie PLM przynosi organizacjom szereg istotnych korzyści, które przekładają się na efektywność zarządzania produktem i innowacyjność. Dzięki centralizacji danych i lepszej współpracy między zespołami firmy są w stanie szybciej reagować na zmieniające się potrzeby rynku. PLM zapewnia również lepsze zarządzanie zmianami i dokumentacją, minimalizując ryzyko błędów i kosztów związanych z produktem. Ponadto analityka PLM ułatwia identyfikację trendów rynkowych oraz preferencji klientów, wspierając rozwój nowych produktów. Co więcej, w kontekście rosnących wymogów regulacyjnych, systemy PLM pomagają zapewnić zgodność produktów z normami jakości i wymogami prawnymi.
Jakie są główne korzyści z wdrożenia PLM?
1. Lepsza współpraca między zespołami inżynieryjnymi, produkcyjnymi i marketingowymi.
2. Skrócenie czasu wprowadzania produktu na rynek, co zwiększa konkurencyjność firmy.
3. Wyższa jakość produktów, wynikająca z lepszego zarządzania zmianami i wersjami.
4. Skuteczne zarządzanie kosztami, dzięki optymalizacji procesów i planowania.
5. Wsparcie innowacji, wynikające z możliwości analizowania preferencji rynku i klientów.
6. Zarządzanie zgodnością z prawem, kluczowy aspekt w sektorach regulowanych.
7. Lepsze zarządzanie cyklem życia produktu, które ułatwia optymalizację działań na każdym etapie.
Właściwe wdrożenie PLM może przynieść firmie wiele korzyści, od zwiększonej efektywności procesów projektowych do lepszego zarządzania danymi i zgodności z przepisami. Integracja z koncepcją digital thread jeszcze bardziej wzmacnia pozycję PLM jako kluczowego narzędzia w nowoczesnym zarządzaniu. W miarę jak technologia się rozwija, a konkurencja na rynku stale rośnie, inwestycja w PLM staje się koniecznością dla każdej organizacji, która poważnie podchodzi do utrzymania swojej konkurencyjności i dostosowywania się do zmieniających się wymagań klientów.
Przetłumaczono z języka polskiego przez Caryl Swift
Bibliografia
Grieves, M. (2010). Product Lifecycle Management (PLM): Driving the Next Generation of Lean Thinking. CRC Press.
Nienaber, R. & Nienaber, H. (2018). Product Lifecycle Management: A Guide to New Product Development. Wiley.
https://www.oracle.com/a/ocom/docs/cimdata-ebook-oracle-digitally-connected-plm-12jun2019.pdf
https://kiwi.oden.utexas.edu/papers/Engineering-design-digital-thread-Singh-Willcox.pdf
https://www.ibm.com/think/topics/what-is-a-digital-twin
https://beyondplm.com/2024/03/31/digital-transformation-in-plm-why-and-how/
https://www.ptc.com/en/blogs/plm/what-is-plm-four-strategies-for-digital-transformation
